เมื่อทักษะไม่ใช่คำตอบทั้งหมดอีกต่อไป

ช่วงหนึ่งของชีวิต การพัฒนาทักษะ คือคำตอบเกือบทุกอย่าง ทำงานให้เก่งขึ้น เรียนเพิ่ม ทำให้ดีขึ้นอีกระดับ แล้วผลลัพธ์ก็ตามมา ความมั่นใจเพิ่ม โอกาสเพิ่ม และตำแหน่งขยับขึ้นตามลำดับ มันเป็นเส้นตรงที่เข้าใจง่ายและอธิบายได้

ปัญหาเริ่มต้นเมื่อเส้นตรงนั้นไม่ตอบโจทย์เหมือนเดิม คุณอาจยังเก่งขึ้น แต่ความซับซ้อนของงานก็เพิ่มขึ้นเร็วกว่า คุณอาจเรียนรู้มากขึ้น แต่เกมในที่ทำงานไม่ได้วัดกันแค่ความสามารถ คุณอาจทำได้ดีในสิ่งที่ถนัด แต่สิ่งที่มีผลกับการเติบโตกลับไม่ได้อยู่ในรายการทักษะที่คุณเคยฝึกมา

หลายคนติดอยู่ตรงนี้ พยายามแก้ปัญหาด้วยการเพิ่มทักษะอีกชุด หาหลักสูตรใหม่ รับงานเพิ่ม หรือพยายามพิสูจน์ตัวเองให้ชัดขึ้นกว่าเดิม ทั้งที่สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นไม่ใช่เรื่องความเก่งอย่างเดียว แต่เป็นเรื่องตำแหน่ง บทบาท การเมือง ความไว้วางใจ และสิ่งที่ไม่มีในคำอธิบายงาน

เมื่อทักษะไม่ใช่คำตอบทั้งหมดอีกต่อไป ความรู้สึกที่ตามมามักเป็นความสับสน คุณอาจเริ่มตั้งคำถามว่าตัวเองพอหรือยัง ทั้งที่ในความเป็นจริง คุณอาจเก่งพอแล้ว เพียงแต่สิ่งที่กำหนดผลลัพธ์ไม่ได้อยู่ที่ความสามารถอย่างเดียว

โลกการทำงานในบางช่วงไม่ได้รางวัลกับคนที่เก่งที่สุดเสมอไป แต่มักให้รางวัลกับคนที่อยู่ในจังหวะที่ใช่ อยู่ในจุดที่สอดคล้อง และเข้าใจบริบทที่กว้างกว่าทักษะเฉพาะด้าน เมื่อไม่เห็นภาพนี้ชัด เราจะพยายามแก้ทุกอย่างด้วยการพัฒนาตัวเองเพิ่ม ทั้งที่ปัญหาอาจอยู่ในโครงสร้าง ไม่ใช่ในฝีมือ

บทความนี้ไม่ได้ลดค่าทักษะ และไม่ได้บอกว่าการพัฒนาไม่สำคัญ แต่มันทำให้เห็นว่า การเติบโตในงานไม่ได้เดินบนเส้นเดียวกับความเก่งเสมอไป

และถ้าเรายังเชื่อว่าทุกอย่างแก้ได้ด้วยการเก่งขึ้นอย่างเดียว เราอาจกำลังพยายามแก้เกมที่เปลี่ยนไปแล้ว ด้วยกติกาเดิมที่ใช้ไม่ได้อีกต่อไป

นุ่น (เมธยา ป้อมสุวรรณ)